هفت محوطه باستانی شگفت‌انگیز بومیان آمریکا

مقدمه

تاریخ بومیان آمریکا بسیار پیش‌تر از سال ۱۴۹۲ میلادی و ورود کریستف کلمب به باهاما آغاز می‌شود. مطالعات علمی اخیر نشان می‌دهد که انسان‌های پیشاتاریخی مدت‌ها longer از آنچه بسیاری از کارشناسان تصور می‌کردند در قاره آمریکا حضور داشته‌اند. به مناسبت روز مردمان بومی، هفت محوطه در ایالات متحده معرفی شده است که بخش‌هایی از داستان بومیان آمریکا را بازگو می‌کند.

چاکو کانیون، نیومکزیکو

چاکو کانیون یکی از مهم‌ترین مراکز سیاسی و آیینی مردمان پوئبلو اجدادی بین سال‌های ۸۵۰ تا ۱۲۵۰ میلادی بود. در قلب این محوطه، پوئبلو بونیتو قرار دارد؛ مجموعه‌ای سنگی چهارطبقه با بیش از ۶۰۰ اتاق و ۳۵ اتاق آیینی زیرزمینی به نام کایوا. کارشناسان تخمین می‌زنند که سازندگان بیش از ۲۰۰ هزار تیر چوبی را از کوه‌های دورافتاده برای تقویت ساختمان‌های سنگی حمل کرده‌اند. این شهر در مرکز شبکه راه‌هایی به طول بیش از ۶۴۰ کیلومتر قرار داشت و کشف طوطی‌های ماکائو و کاکائوی وارداتی از مزوآمریکا، تجارت با مناطق دورافتاده را تأیید می‌کند.

کاهوکیا، ایلینوی

کاهوکیا زمانی بزرگ‌ترین شهرک بومیان آمریکا در شمال مکزیک بود و در سال ۱۱۰۰ میلادی تا ۴۰ هزار نفر جمعیت داشت؛ رقمی قابل مقایسه با شهرهای بزرگ اروپای قرون وسطی. ساکنان آن در خانه‌هایی از گل و چوب (wattle and daub) زندگی می‌کردند و شهر دارای میدان‌های عمومی، حصارهای چوبی و ده‌ها تپه خاکی آیینی بود. بومیان حتی یک درخت پنج تنی را از فاصله ۱۸۰ کیلومتری حمل کردند و از آن نشانه‌ای به نام میچل لاگ ساختند. مطالعه باستان‌شناسی نشان می‌دهد که افراد زیادی از نقاط دور برای شرکت در مراسم به اینجا می‌آمدند. این محوطه اکنون در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد و شامل تپه راهبان (Monks Mound) به ارتفاع ۳۰ متر و بازسازی یک وودهنج چوبی است که انقلابین و اعتدالین را دنبال می‌کند.

ماند کی، فلوریدا

ماند کی بزرگ‌ترین جزیره از مجموعه جزایری است که از انبوه صدف در خلیج استرو ساخته شده‌اند. قرن‌ها تغذیه بومیان از صدف، این جزایر را به دو تپه مصنوعی از صدف تبدیل کرد که در برخی نقاط بیش از ۹ متر از سطح آب بالاتر می‌رود. تخمین زده می‌شود که این جزیره از میلیون‌ها صدف، عمدتاً صدف چروک، تشکیل شده است. پیش از ورود اروپایی‌ها در قرن شانزدهم، مردمان کالوسا این جزیره صدفی را کالوس می‌نامیدند و آن را به شهری دریایی پررونق تبدیل کرده بودند.

سیتکا، آلاسکا

پارک تاریخی ملی سیتکا میدان نبرد سال ۱۸۰۴ بین جنگجویان تلینگیت و نیروهای استعماری روسیه را حفظ می‌کند. این نبرد آخرین درگیری مسلحانه عمده بین اروپایی‌ها و بومیان آلاسکا بود. در آن زمان روسیه مدعی مالکیت آلاسکا بود و آن را در سال ۱۸۶۷ به ایالات متحده فروخت. نبرد زمانی آغاز شد که تاجران خز روسی با ساخت قلعه‌ای در سیتکا در سال ۱۸۰۲ به قلمرو قبیله تجاوز کردند، اما تلینگیت‌ها قلعه دشمن را ویران کردند و روس‌ها را بیرون راندند. آن‌ها سپس قلعه خود را برای مقاومت در برابر ضدحمله روسیه ساختند، اما در سال ۱۸۰۴ با بمباران کشتی‌های روسی مجبور به ترک آن شدند.

دره گردو، آریزونا

این محوطه بیش از ۸۰ خانه صخره‌ای را در خود جای داده است که توسط مردمان سیناگای شمالی بین سال‌های ۱۱۲۵ تا ۱۲۵۰ میلادی ساخته شده‌اند. این خانه‌ها در غارهای طبیعی سنگ آهک ساخته شده‌اند که عایق خوبی در برابر گرما و سرما بودند و موقعیت بلند آن‌ها در بالای دره، دفاعی بود. به گفته کارشناسان، دره گردو نمونه قابل توجهی از مدیریت دقیق آب توسط بومیان آمریکا در شرایط نسبتاً خشک است. ساکنان غارها در زمین‌های مسطح لبه دره کشاورزی می‌کردند اما آب را از رودخانه کف دره برای پر کردن آب‌انبارها می‌آوردند.

چیمنی راک، کلرادو

چیمنی راک یکی از دو قله سنگی طبیعی است که حدود هزار سال پیش برای نشانه‌گذاری موقعیت «توقف ماه» هر ۱۸٫۶ سال یک‌بار استفاده می‌شد؛ رصد نجومی مهمی در میان بومیان آمریکا. یک «خانه بزرگ» چنداتاقه از سنگ ماسه، گل و چوب، دقیقاً به سبک چاکو کانیون در ۱۶۰ کیلومتری جنوب، روی پشته‌ای نزدیک این قله‌ها قرار داشت. باستان‌شناسان معتقدند که سکونتگاه‌های چیمنی راک یک مرکز آیینی منطقه‌ای بوده‌اند، با مردم عادی در دره پایین که نخبگان ساکن روی پشته را که آسمان را رصد می‌کردند، پشتیبانی می‌کردند.

بلک‌واتر درو، نیومکزیکو

بلک‌واتر درو محوطه اصلی باستان‌شناسی با شواهد فرهنگ کلوویس است که زمانی قدیمی‌ترین فرهنگ بومی آمریکا تصور می‌شد. مردمان کلوویس حدود ۱۳ هزار سال پیش در آنجا زندگی می‌کردند و باستان‌شناسان شواهدی از ابزارهای سنگی و استخوانی و حیواناتی که شکار می‌کردند، از جمله ماموت و گرگ وحشت، یافته‌اند. نخستین شواهد کلوویس در سال ۱۹۲۹ در نزدیکی و در خود بلک‌واتر درو در سال ۱۹۳۲ کشف شد. با این حال، یافته‌های بعدی قدیمی‌تر هستند و کشف ردپاها در پارک ملی وایت سندز نیومکزیکو اکنون تأیید می‌کند که انسان‌ها تا ۲۳ هزار سال پیش در این منطقه حضور داشته‌اند، بسیار پیش‌تر از مردمان کلوویس.

اهمیت علمی این محوطه‌ها

این محوطه‌ها نشان می‌دهند که بومیان آمریکا تنها شکارچی-گردآورنده نبوده‌اند، بلکه تمدن‌های پیچیده‌ای با دانش پیشرفته در معماری، نجوم، مهندسی آب و تجارت ساخته‌اند. ساختارهای نجومی مانند چیمنی راک و وودهنج کاهوکیا نشان‌دهنده درک عمیق از چرخه‌های آسمانی است. مدیریت آب در دره گردو و ساخت جزایر مصنوعی در ماند کی، نوآوری‌های مهندسی در پاسخ به محیط زیست را نشان می‌دهد. این یافته‌ها همچنین درک ما را از زمان ورود انسان به قاره آمریکا تغییر داده و بر اهمیت حفاظت از این میراث فرهنگی تأکید می‌کند.